Poszukiwanie listem gończym to nic innego środek przymusu, którego używa się w sytuacjach, gdy podejrzany lub oskarżony unika kontaktu z organami ścigania. Wydanie listu gończego ma na celu zatrzymanie takiej osoby i doprowadzenie jej przed wymiar sprawiedliwości, które to może przebiegać w różny sposób. Jest to więc środek ściśle związany ze środkami zapobiegawczymi, zwłaszcza z tymczasowym aresztowaniem. W tym artykule odpowiadam na pytania m.in. kto może być poszukiwany listem gończym i jak sprawdzić czy jest się na liście?
Kto może być poszukiwany listem gończym?
W Polsce poszukiwanie listem gończym może mieć miejsce w dwóch głównych sytuacjach. Po pierwsze, gdy podejrzany lub oskarżony, wobec którego wydano postanowienie o tymczasowym aresztowaniu, unika organów ścigania. Po drugie, gdy skazany prawomocnym wyrokiem sądu na karę pozbawienia wolności nie stawia się w zakładzie karnym celem odbycia kary, a jego miejsce pobytu w kraju nie jest znane.
Od 1 stycznia 2023 r., po zmianie przepisów, Sąd po uprawomocnieniu się wyroku skazującego na karę pozbawienia wolności nie ma już obowiązku wzywania skazanego do stawienia się w wyznaczonym terminie w areszcie śledczym. Obecnie Sąd może wydać polecenie zatrzymania i doprowadzenia skazanego do aresztu śledczego.
W wielu przypadkach, szczególnie w sprawach skomplikowanych, gdzie postępowania przygotowawcze trwają latami, a podejrzani układają sobie życie za granicą, istnieje ryzyko wydania wyroku skazującego pod ich nieobecność. W takich sytuacjach organy ścigania mogą wystawić list gończy, co może skutkować nagłym zainteresowaniem podejrzanego o powrotem do kraju.
Często osoby te dowiadują się o poszukiwaniu listem gończym po wielu latach. Dla tych, którzy przebywają długo za granicą i nagle pragną powrócić do Polski, może to być powodem do obaw przed zatrzymaniem na lotnisku lub przy przekraczaniu granicy. Dla osób, które chcą zweryfikować swoją sytuację prawno-karną, istnieją różne możliwości. Jedną z nich jest skontaktowanie się z odpowiednimi organami ścigania, takimi jak policja lub prokuratura, w celu uzyskania informacji na temat ewentualnego poszukiwania. Można również skorzystać z usług prawnika, który pomoże zrozumieć sytuację prawno-karną i udzieli niezbędnej pomocy.
Jak można sprawdzić na kogo wydano list gończy?
Od 1 stycznia 2023 roku w Polsce wprowadzono możliwość wyznaczania nagrody za ujęcie poszukiwanej osoby oraz zapewnienia o zachowaniu tajemnicy co do tożsamości informującej. Ale jak sprawdzić, czy akurat nas dotyczy list gończy?
Jednym z najpopularniejszych sposobów jest skorzystanie z ogólnodostępnej wyszukiwarki internetowej na stronie poszukiwani.policja.pl. Wystarczy wpisać swoje dane, aby sprawdzić, czy figuruje się na liście poszukiwanych. Niestety, ta metoda może nie być stuprocentowo pewna, gdyż baza danych nie zawsze jest aktualizowana regularnie.
Najpewniejszym sposobem na sprawdzenie swojego statusu jest złożenie wniosku o udzielenie informacji do Krajowego Rejestru Sądowego. To tutaj można potwierdzić, czy za nami został wydany list gończy, oraz dowiedzieć się więcej o konkretnej sprawie karnej i ewentualnej karze, jaka nam grozi.
Ważne! Adwokat może złożyć wniosek w naszym imieniu do Krajowego Rejestru Sądowego. Po uzyskaniu odpowiednich uprawnień, pełnomocnik może przeprowadzić wszelkie formalności i uzyskać niezbędne informacje. Co ważne, wszystkie przekazywane mu informacje objęte są tajemnicą adwokacką, co daje nam dodatkową ochronę.
Czy można anulować list gończy?
Tak, istnieje taka możliwość, jednak każda sytuacja jest rozpatrywana indywidualnie. Na etapie postępowania przygotowawczego po zgłoszeniu się podejrzanego istnieje możliwość zmiany środka zapobiegawczego lub nawet uchylenia listu gończego. Nawet po wydaniu wyroku skazującego istnieje szansa na jego uchylenie w przypadku zgody sądu na alternatywne sposoby odbycia kary.
W dzisiejszym społeczeństwie, gdzie szybka wymiana informacji jest powszechna, listy gończe odgrywają kluczową rolę w zapewnieniu bezpieczeństwa publicznego i ściganiu sprawców przestępstw. Jednak ich skuteczność zależy nie tylko od działań organów ścigania, ale także od zaangażowania i wsparcia społeczności, która stanowi istotne ogniwo w procesie schwytania uciekinierów i zaprowadzenia sprawiedliwości.
