Pieniądze w małżeństwie nie powinny być tematem tabu, acz często są przyczyną sporów, które nierozwiązane mogą prowadzić także do zakończenia związku. Ten pozornie błahy powód zawsze budzi kontrowersje. I mimo, że mówi się, że w towarzystwie nie rozmawia się o polityce, religii i pieniądzach, wszystkie te kwestie powinny zostać poruszone przed zawarciem związku małżeńskiego. Stąd też dziś na tapecie jest „rozdzielność majątkowa”, czyli kiedy i jak ją ustanowić, a także to, co powinien zawierać wniosek o rozdzielność majątkową. Koniecznie przeczytajcie, nawet jeżeli jej nie planujecie.
Co to jest rozdzielność majątkowa?
Rozdzielność majątkowa to nic innego jak to rodzaj majątkowego ustroju małżeńskiego, na który małżonkowie mogą zdecydować się dobrowolnie lub też na drodze postanowienia Sądowego. Często jest sposobem uchronienia się przed odpowiedzialnością za długi współmałżonka.
Rozdzielność majątkowa powoduje więc, że majątki każdego z małżonków są prawnie rozdzielone.
Rodzaje rozdzielności majątkowej
Wyróżnia się kilka rodzajów rozdzielności majątkowej np.:
- Rozdzielność majątkowa dobrowolna lub,
- Przymusowa.
Ta pierwsza dodatkowo dzieli się na zwykłą i rozdzielność majątkową z wyrównaniem dorobków.
Intercyza a rozdzielność majątkowa
Często rozdzielność majątkowa utożsamiana jest z intercyzą. Nie jest to jednak to samo i nie należy mylić tych dwóch pojęć, które są co do zasady różne.
Intercyza to umowa małżeńska, która reguluje relacje majątkowe miedzy małżonkami i nie musi od razu oznaczać ustanowienia rozdzielności majątkowej. Może ona jednak ją wprowadzać, ale też może ją rozszerzać lub ograniczać wspólność ustawową. Rozdzielność majątkowa jest stanem odwrotnym wobec wspólnoty majątkowej. Czasami jednak intercyza również może zawierać takie postanowienia, wówczas będzie ona tożsama z rozdzielnością majątkową.
Kiedy możliwa jest rozdzielność majątkowa w trakcie trwania małżeństwa?
Rozdzielność majątkowa między małżonkami może powstać albo na drodze umowy spisanej u notariusza lub też na skutek orzeczenia sądowego. Może także powstać na skutek innych zdarzeń.
Kiedy rozdzielność majątkowa u notariusza nie jest możliwa?
Rozdzielności majątkowej u notariusza nie ustanowimy, gdy jeden z małżonków nie chce się na nią zgodzić, a co za tym idzie pozostaje nam wyłączenie złożyć wniosek do Sądu. Należy mieć jednak na uwadze fakt, że ów wniosek, aby w ogóle został uwzględniony przez Sąd musi zostać poparty ważnymi powodami np. hazard współmałżonka.
Należy także pamiętać, że rozdzielność majątkowa powstaje także na skutek orzeczenia separacji.
Czy mając rozdzielność majątkową można wrócić do wspólności?
Istnieje taka możliwość, pod warunkiem, że chcą jej obie strony, a nie tylko i wyłącznie jedna. Jeżeli rozdzielność majątkowa zawarta była u notariusza, to również u notariusza przywracamy wspólność. Należy jednak mieć na uwadze, fakt, że majątek nabyty w trakcie obowiązywanie rozdzielności nie zostaje objęty wspólnością. Można jednak zawrzeć umowę rozszerzającą wspólność majątkową na przedmioty nabyte w okresie, kiedy obowiązywała rozdzielność. Nieco trudniej powrócić do wspólności majątkowej jeżeli rozdzielność została ustanowiona sądownie, acz też się da, jeżeli istnieje obopólna zgoda małżonków w tej kwestii.
Ile kosztuje rozdzielność majątkowa?
Koszt podstawowy ustanowienia rozdzielności u notariusza wynosi 400 zł netto plus 23% podatku VAT. Ów koszt jest jednak właściwy tylko w przypadku zawarcia intercyzy przed ślubem. I tak np:
Koszt rozdzielności majątkowej
| Wartość majątku wspólnego małżonków | Koszty przeprowadzenia intercyzy |
| pow. 3 tys. zł | 100 zł |
| pow. 3 tys. zł do 10 tys. zł | 100 zł + 3% od nadwyżki pow. 3 tys. zł |
| pow. 10 tys. zł do 30 tys. zł | 310 zł + 2% od nadwyżki pow. 10 tys. zł |
| pow. 10 tys. zł do 60 tys. zł | 710 zł + 1% nadwyżki pow. 30 tys. zł |
| pow. 60 tys. zł do 1 mln zł | 1 010 zł + 0,4% od nadwyżki pow. 60 tys. zł |
| pow. 1 mln zł do 2 mln zł | 4 770 zł + 0,2% od nadwyżki pow. 1 mln zł |
| pow. 2 mln zł | 6 770 zł + 0,25% od nadwyżki pow. 2 mln zł |
Maksymalny koszt ustanowienia rozdzielności majątkowej u notariusza nie przekracza 10 tys. zł.
Rozdzielność majątkowa a długi?
Jeżeli ustanowiona zostanie rozdzielność majątkowa wówczas mąż i żona odpowiadają oddzielnie za swoje długi, co też sprawia, że komornik nie zajmie środków na koncie drugiego małżonka.
Wniosek o rozdzielność majątkową
Wzór takowego wniosku o rozdzielność majątkową nie istnieje, co oznacza, że małżonkowie mogą wpisać w umowie dowolne zapisy, jeżeli tylko nie będą one sprzeczne z prawem. Jedynie czego będziemy potrzebować przy jej ustanowieniu to:
- Dowody osobiste małżonków.
- Odpis aktu małżeństwa.
- Umowa intercyzy, sporządzana przed notariuszem.
- Wycena majątku.
Czym jest rozdzielność majątkowa z wyrównaniem dorobków?
Ów ustrój sprawia, że każdy z małżonków dysponuje tylko majątkiem osobistym, lecz w przeciwieństwie do zwykłej rozdzielności, po ew. rozwodzie ten małżonek, który w trakcie trwania małżeństwa zgromadził mniejszy majątek może żądać od drugiego wyrównania dorobku. Można w tej sytuacji mówić niejako o quasi podziale majątku, np. gdy żona zajmowała się dziećmi i nie zarabiała to wówczas może żądać niejako zapłaty i wyrównania za lata, w trakcie których nie realizowała się zawodowo.
Jeżeli chcesz sądownie ustanowić rozdzielność majątkową lub masz pytania, zapraszam do kontaktu.
