Do przygotowania tego artykułu skłoniły mnie badania Research Collective na zlecenie Fundacji Otwarte Forum, z których to wynika, że tylko 9 procent Polaków powyżej 45 roku życia posiada spisany testament. Oznacza to, że nadal nie myślimy o tym, co stanie się po naszej śmierci, nie zabezpieczając interesów swoich najbliższych. I jeżeli w rodzinie nie było sporów, co do majątków, a poszczególni spadkobiercy są ze sobą zgodni, wówczas spisanie takiego dokumentu nie jest potrzebne. Tam, gdzie jednak chodzi o pieniądze i dużą masę spadkową, niestety często dochodzi do poważnych konfliktów, a walka o spadek w sądzie może ciągnąć się nawet przez wiele długich lat. Aby tego uniknąć, wystarczyłoby, aby spadkodawca przed śmiercią spisał testament notarialny, który zabezpieczyłby wszelkie roszczenia finansowe stron. Bez niego może się bowiem również okazać, że majątek może przejąć nawet państwo. W związku z powyższym podpowiadam, jakie dokumenty warto przygotować przed śmiercią?
Świadome zabezpieczenie losów naszego majątku po śmierci jest nieodłącznym elementem odpowiedzialnego planowania na przyszłość. Ich przygotowanie może znacząco ułatwić sprawy dla naszych bliskich i zapewnić, że nasza wola zostanie zrealizowana.
Pełnomocnictwa
Pełnomocnictwa to dokumenty, które pozwalają nam wyznaczyć osobę (lub osoby), które będą działać w naszym imieniu i podejmować decyzje, gdy sami już nie będziemy w stanie tego zrobić. Warto rozważyć następujące rodzaje pełnomocnictw:
Pełnomocnictwo do spraw zdrowotnych
Pełnomocnictwo do spraw zdrowotnych upoważnia wskazaną osobę, do podejmowania decyzji medycznych w naszym imieniu, gdy nie będziemy w stanie wyrazić swojej woli. To ważne, gdy jesteśmy nieprzytomni lub niezdolni do komunikacji. Pełnomocnik będzie reprezentować nasze życzenia w kwestiach związanych z opieką medyczną, wyborami terapii i decyzjami o zakończeniu życia, przez np. udzielenie zgody na odłączenie od aparatury podtrzymującej życie.
Pełnomocnictwo do spraw finansowych
Pełnomocnictwo do spraw finansowych umożliwia wskazanej osobie, zarządzanie naszymi finansami i podejmowanie decyzji związanych z majątkiem. W przypadku, gdybyśmy nie byli zdolni do samodzielnego zarządzania finansami, pełnomocnik finansowy będzie działał w naszym najlepszym interesie, regulując płatności, opłacając rachunki i zarządzając majątkiem.
Testament
Testament to formalny dokument prawny, w którym osoba zwana „testatorem” określa swoje ostatnie życzenia, rozporządzenia i woli, co do sposobu rozdzielenia swojego majątku po śmierci. Jest to jeden z kluczowych dokumentów prawa spadkowego, który ma moc określenia dziedziców oraz udziałów w majątku, który pozostawi po sobie osoba zmarła.
Testament może mieć różne formy, przeważnie jednak wymaga spełnienia określonych wymogów formalnych, które mają na celu zapewnienie autentyczności i zgodności z wolą testatora. W przypadku, gdy nie zostanie on spisany, wówczas dochodzi do tzw. dziedziczenia ustawowego, które zakłada 6 grup spadkobierców. Kolejne grupy tworzą osoby od tych bardziej do najmniej uprawnionych do spadku. Kodeks Cywilny określa owe grupy spadkobierców następująco:
· grupa pierwsza: małżonek i dzieci,
· grupa druga: małżonek i rodzice,
· grupa trzecia: małżonek i rodzeństwo,
· grupa czwarta: dziadkowie,
· grupa piąta: pasierbowie,
· grupa szósta: gmina i Skarb Państwa.
Dlaczego warto przygotować testament i pełnomocnictwa przed śmiercią?
Przygotowanie pełnomocnictw i testamentu to akty, które mogą znacząco wpłynąć na nasze życie i życie naszych bliskich. Oto kilka powodów, dla których warto podjąć działania w tym zakresie:
1. Samodzielne wyznaczenie swoich reprezentantów
Przygotowując pełnomocnictwa, sami wybieramy osoby, którym ufamy i które będą działać zgodnie z naszymi wartościami i życzeniami. Daje to pewność, że nasze sprawy będą w odpowiednich rękach.
2. Uniknięcie konfliktów w rodzinie
Decyzje medyczne i finansowe, szczególnie w trudnych sytuacjach, mogą prowadzić do konfliktów w rodzinie. Pełnomocnictwa i testament życiowy mogą zapobiec nieporozumieniom i sporom, umożliwiając wyraźne określenie naszych preferencji.
3. Ochrona interesów finansowych
Dzięki odpowiedniemu pełnomocnictwu możemy mieć pewność, że nasz majątek zostanie zarządzany w sposób, który zgodny jest z naszymi intencjami.
4. Szacunek dla naszych życzeń
Testament gwarantuje, że nasze życzenia w sprawach medycznych zostaną uszanowane, nawet jeśli nie będziemy w stanie ich wyrazić w trakcie leczenia.
Przygotowanie pełnomocnictw i testamentu to istotne kroki w planowaniu spadkowym i zabezpieczeniu swoich interesów na wypadek nieprzewidzianych okoliczności. Daje nam to kontrolę nad naszym życiem, nawet jeśli sami już nie będziemy w stanie podejmować decyzji. Pamiętajmy, że każda sytuacja jest inna, dlatego warto skonsultować się z prawnikiem specjalizującym się w prawie spadkowym, aby dopasować dokumenty do naszych indywidualnych potrzeb i wymagań.
